Абылай хан өзінің сыртқы саяси аренадағы қызметін Орта жүз атынан
Ресеймен дипломатиялық қатынастар орнатудан бастап, саяси билігін
нығайтуға кірісті [4,124 б.]. Халыққа Аңырақайда ерлігімен көрінген ол ішкі
беделді иеленсе де, Қазақ хандығын біріктіру жүзеге аспады.соған
байланысты ол, 1734 жылы Әбілмәмбет ханмен бірге Ресей протекторатын
мойындап, келесі мақсаттарды көздеді .Ең алдымен , хандықтағы төрелер
және билер институтына ықпалды одақтасы бар екенін көрсету арқылы
оларды өз жағына шығару болса , екінші мақсат кіші жүздегі Әбілқайыр
ханның Ресей арқылы жеке дара күшеюіне бөгет жасау.Ал үшінші мақсаты,
жоңғарларға қарсы коалиция құру болып табылады . 1740 жылы 19 тамыз – 1
қыркүйек аралығында Орынборда қазақ-орыс келіссөзі өтті. Оған Әбілқайыр
ұлдары Нұралы, Ерәлі сұлтандар, Жәнібек батыр, 24 тамызда Әбілмәмбет хан
және Абылай сұлтан қатысты. Оларға Нияз батыр да қосылды. Келіссөз
барысында Ұлы жүздің жоңғарлар қарамағында екендігі белгілі болған.
Қазақ игілері сауда-саттық, тұтқындар алмасу, өзара сенім мәселелерін
көтерсе, Ресейліктер қазақ даласында пана тапқан башқұрт көтерілісінің
басшысы Қарасақалды қайтаруды қозғады. Орыс мұрағаты кездесу
барысында Абылай сұлтан алғаш рет Ресейге «Әбілмәмбетпен бірге, бас
киімін қолына алып» адалдық антын берді деп жарыса жазды. Абылай өз
ойын бүкпестен «біздің ата-бабаларымыз хан болып еді, бәрі де әріптестеріне
адал болған, сондықтан бізде сөзде тұратын адалмыз.
торговля при Петре I
Внутренняя деятельность Петра с 1700 года
(продолжение)
Меры Петра I для развития народного хозяйства
Заботы о народном хозяйстве в деятельности Петра Великого всегда занимали очень видное место. Признаки таких забот мы замечаем и в XVII в. И предшественники Петра I были озабочены поднятием экономического благосостояния Руси, расшатанного смутой. Но до Петра не было достигнуто никаких результатов в этом отношении. Государственные финансы, бывшие для московского правительства верным показателем народного благосостояния, и до Петра, и в первое время его царствования были в неудовлетворительном положении. Петр нуждался в деньгах и должен был изыскивать новые источники государственных доходов. Забота о пополнении государственной казны постоянным бременем лежала на нем и привела Петра к той мысли, что поднять финансы страны возможно только путем коренных улучшений народного хозяйства. Путь к таким улучшениям Петр I видел в развитии национальной промышленности и торговли. К развитию торговли и промышленности он и направлял всю свою экономическую политику. В этом отношении он отдавал дань идеям своего века, создавшим на Западе известную меркантильно-покровительственную систему. В стремлении Петра создать на Руси торговлю и промышленность и этим указать народу новый источник богатства заключалась новизна экономических мер Петра I. До него в XVII в. только немногие личности (Крижанич, Ордин-Нащокин) мечтали под влиянием западноевропейской жизни об экономических реформах на Руси. Само правительство, издавая Новоторговый устав 1667 г., высказывало мысль о важном значении торговли в государственной жизни. Но сознанная потребность не повела за собой почти никаких практических мер к ее удовлетворению до времени преобразований.
Объяснение:
