Абайдың "Жетінші сөзінде" ұшырасатын "жанның тамағы" деген күрделі философиялық ұғым бар. Оны Абай біздің санамыздан тыс өмір сүретін объективті дүниенің санада сәулеленуі нәтижесіңде пайда болатын ғылым, білімнің жинақталған қоры ретінде қарайды.
Осы себептен де Абай: "... құмарланып, жиған қазынамызды көбейтсек керек, бұл жанның тамағы еді",— деп қайыра түсінік беріп отыр...
Абайдай ұстаз ақынның бұл "Жетінші сөзде" көздеген мақсаты адамның бойыңда туа пайда болатын жан құмары арқылы өз ұрпағының санасына тек қана жанның пайдалы тамақтарын сіңдіру еді. Міне, Абайдың ағартушылық көзқарасының тамыр алған бір саласының қайнар көзі осы жақта жатыр.
Абай бұл бағыттағы ойларын өзге сөзбен "Ғылым таппай мақтанба" т.б. өлеңдерінде айтқан. Мұнда ол "жанның тамағы туралы" ұғымды өз заманынын тұрғысынан келіп, "адам болу" үшін қажет көп керектермен ауыстырады. Ақын толық адамболу туралы өзінің жүйелі де қалыптасқан көзқарасының тезисін ұсынады. Онысы:
Адам болам десеңіз...
Бес нәрседен қашық бол...,—
Бес нәрсеге асық бол, - деген жолдарда жатыр.
Ақынның бүкіл шығармаларындағы негізгі бір тұтас тақырыпта өзекті идея болған. Абайдың пікірінше, ішкі рухани казынамыздың молығуы тікелей өзіміздің қолымыздағы іс. Осы реуішті пікір Абайдың "Он тоғызыншы сөзінде" де қайталанады.Абайдың дүние танымы бойынша сананың, ақылдың пайда болуы күнделікті өмір тәжірибесінің нәтижесінен ғана туындайтын табиғи құбылыс. Соңдықтан да Абай "Он тоғызыншы сөзінде":
"Адам ата-анадан туғаңда есті болмайды: есітіп, көріп, ұстап, татып ескерсе, дүниедегі жақсы, жаманды таниды-дағы, сондайдан білгені, көргені көп болған адам білімді болады. Естілердің айтқан сөздерін ескеріп жүрген кісі өзі де есті болады... Сол естілерден есітіп білген жақсы нәрселерді ескерсе, жаман дегеннен сақтанса, соңда іске жарайды, сонда адам десе болады", — деп жоғарыдағы өлең үзіндісендегі ойын осы сөзіңде одан ары кеңіте отырып дамытатынын көруге болады.
Робототехника - бұл ақпараттық технологиялар мен ғылыми-техникалық прогрестің маңызды бағыттарының бірі, онда механика мәселелері басқару және жасанды интеллект проблемаларымен байланыста болады. Робототехника ажырамас пән бола отырып, әзірлеушілерден механика, электроника, бағдарламалау, жобаларды басқару сияқты салалардағы білім мен дағдылардың болуын талап етеді. Нәтижесінде робототехника кең көкжиек пен жүйелік ойлау саласындағы тар маманнан ерекшеленеді.
Көптеген жағдайларда қазіргі роботтар бірдей жұмысты орындау үшін жасалғанын бәріміз білеміз. Роботтарға сонымен қатар адамдар үшін қиын және қашықтықтан басқарылатын ортада жұмыс істейтін құрылғылар кіреді, мысалы, үлкен тереңдікте, ғарышта жұмыс істейтін жұмыстар, раковиналарды жеткізуге арналған құрылғылар және т.б., сонымен қатар роботтық ойыншықтар.
Робот оператордың бұйрықтарына тікелей бағынады, алдын-ала құрастырылған бағдарлама бойынша жұмыс істей алады немесе жасанды интеллект технологиясын қолдана отырып жалпы бағыттарды қолдана алады. Бұл міндеттер өндірісте, құрылыста, ауыр жүктемелермен, қауіпті материалдармен жұмыс істеу кезінде, сондай-ақ адамдар үшін басқа да қиын немесе қауіпті жағдайларда адам еңбегін жеңілдетуге немесе толығымен алмастыруға мүмкіндік береді.
Біз адамдар жақын болашақта жаңа технологиялардың әсерін бағаламайтындығын және олардың алыс болашаққа әсерін бағаламайтындығын түсінуіміз керек. Бірақ бұл бізге жақын болашақта инновациялық салаларды дамытудың жол картасы қажет екенін жоққа шығармайды. Адам өмірін едәуір жеңілдететін робототехника саласындағы бірнеше маңызды ашылымдар.
1) Робот-ғалым алғаш рет нақты жаңалық ашты (британдық роботтың өзі болжам жасап, оларды сынау үшін тәжірибелер жасайды және қорытынды шығарады)
2) бүлінген немесе құлаған роботтарды өздігінен құрастырудың әдісін тапты
3) Адамның күшін 20 есеге көбейтетін экзоскелеттік прототип жасалды
4) Роботтардың мүмкін эмоционалдылығы туралы белсенді зерттеулер жүргізілуде
5) Британдық ғалымдардың роботтардың өзін-өзі көбейту тәжірибесі сәтті аяқталды (робот дәл көшірмесін жасай алды, және ол өз кезегінде алғашқы роботтың «немересін» жасай бастады).
Жүргізілген зерттеулер мен проблемалардың қазіргі жағдайын талдау мынаны көрсетеді: роботтарға заманауи қолданбалы әдістер мен жасанды интеллект технологияларын қолдануға болады. Робот техникасын модельдеу қолдану өте ыңғайлы. Жұмыстың мақсаты жаңа жасанды интеллект алгоритмдерін және роботтардың жұмысын құру процесінде жолды табу алгоритмдерін қолдану мүмкіндігін зерттеу болып табылады.